Een sporadische knal op straat hoeft voor een evenwichtige hond geen probleem te zijn. Deze honden zullen even schrikken, net zoals wij, maar herstellen zich snel. Veel honden zijn echter door eerdere ervaringen zó bang geworden, dat ze vanaf het klinken van de eerste knal de hele maand december angstig en onrustig zijn.

Ze willen niet graag meer naar buiten, vertonen vluchtgedrag en staan continu onder spanning; onbereikbaar voor beloning of correctie. Veel bazen nemen zich eind december heilig voor om volgend jaar toch écht te proberen iets aan deze angst te doen, maar herinneren zich dit goede voornemen pas weer bij het klinken van de eerste knal. En dan is het voor sommige honden al te laat. Vuurwerkangst is wel degelijk aan te pakken, mits hier tijdig mee wordt begonnen. Hieronder leest u wat u kunt doen!

Hoe ontstaat vuurwerkangst?
Sommige honden zijn van nature gevoeliger voor geluidsprikkels dan anderen. Waar de ene hond geen moment opkijkt van een omvallende prullenbak of harde geluiden op straat, herstelt de ander zich beduidend minder snel na schrik. Dit is moeilijk te beïnvloeden. Een goede socialisatie waarbij ook kennis wordt gemaakt met verschillende soorten geluid vormt de basis voor een stabiel, ‘knalproof’ karakter, maar hoeft niet in alle gevallen tot een vuurwerkvaste hond te leiden. Het lastige van vuurwerkangst is dat het moeilijk is om een hond er op te trainen. Elf maanden van het jaar is er geen knal te horen, dus een pup die in januari geboren wordt zal pas na bijna een jaar geconfronteerd worden met knallen.

Ook goed gesocialiseerde honden kunnen vuurwerkangst ontwikkelen. Dit gebeurt vaak na een traumatische ervaring. Een verdwaalde gillende keukenmeid die tijdens het wandelen plots rakelings voorbij vliegt of kinderen die ‘voor de grap’ met rotjes gooien; honden kunnen hier zo van schrikken dat ze deze angst doortrekken naar iedere volgende knal. Dit gedrag is er veelal wel weer uit te trainen, maar dit kost tijd.

Angstig gedrag kan ook versterkt worden door de reactie van de eigenaar. Niet alleen honden zijn bang voor vuurwerk, veel bazen schrikken even hard van onverwachte knallen; de schrijfster van dit stukje incluis. Toch is het als baas van groot belang om uw eigen angst niet over te brengen op uw hond. Probeer buiten zo rustig en normaal mogelijk te reageren op geknal, of loop bij het zien van ‘rot(jes)jongens’ in een rustig tempo de andere kant op. Ga in huis gewoon rustig door met hetgeen waar u mee bezig was en doe vooral alsof er niets bijzonders aan de hand is.

Over het al dan niet steun bieden van een angstige hond bestaan verschillende opvattingen. Het is niet aan te raden om mee te gaan in de angst van uw hond door overduidelijk te ‘agossen’, te troosten en te proberen hem man en macht, zachte stemmetjes, gebaartjes en koekjes tot kalmte te manen. Uw hond leert dan dat het bang zijn iets oplevert: aandacht.

Sommigen vinden zelfs dat u uw angstige hond straal moet negeren en hem zelfs niet aan mag kijken. Dat is, vinden wij, ook weer iets teveel van het goede. U mag als baas uw hond gerust op een kalme, evenwichtige manier steun bieden. Hij mag best tegen u aan komen zitten of aan uw voeten komen liggen maar u blijft rustig uw ding doen. Misschien lukt het u wel hem af te leiden door wat oefeningetjes te doen, maar probeer niet geforceerd tot afleiding te komen, zorg altijd dat de situatie rustig en ontspannen blijft. Door hem te laten zien dat u in ieder geval niet bang bent en hij op u kan vertrouwen zal hij zelf ook rustiger worden.

Zoals gezegd is het lastig om gericht op vuurwerkangst te trainen omdat het zo sporadisch voorkomt in het dagelijks leven. Er zijn cursussen die u als baas leren hoe u het beste kunt reageren op een angstige hond. Omdat angstige honden elkaar in hun gedrag kunnen versterken, zijn dit vaak cursussen waaraan u hondloos deelneemt. Er zijn ook cursussen die uw hond van pup af aan leren om te gaan met harde, onverwachte geluiden zoals rammelende containers, sissende vrachtwagens, getoeter of knetterende brommers.

Vuurwerk CD
Er bestaan CD’s met geluiden van vuurwerk en onweer. Met deze cd’s kunt u uw hond langzaam wennen aan deze geluiden door de CD op laag volume aan te zetten. Is uw hond hier eenmaal aan gewend, dan kunt u het volume langzaam opbouwen. Bij deze cd’s zit een uitgebreide handleiding over hoe u dit het beste kunt aanpakken. CD’s kunnen nooit helemaal de werkelijkheid nabootsen (denk aan het luchtdrukverschil bij onweer of het echoën van knallen door de buurt), toch kunnen hiermee wel goede resultaten worden behaald.

Ondersteuning met medicatie
Er bestaan verschillende middelen die worden voorgeschreven bij vuurwerkangst. Sommigen hiervan worden vrij verkocht, anderen zijn alleen op het voorschrift van een dierenarts verkrijgbaar. Niet alle middelen zijn even onschuldig en prettig voor de hond zelf. Een aantal middelen versuffen een dier, maar maken hem niet minder gevoelig voor geluid. Hij is dan net zo bang, maar zal dit minder uiten doordat hij versuft is; ‘schijnrust’ dus. Bepaalde antidepressiva hebben een nadelig effect op de lever of de nieren of versuffen een dier zo dat hij niet echt normaal kan functioneren. Bovendien is van veel middelen van tevoren moeilijk in te schatten hoe een dier erop zal reageren; dieren moeten heel goed in de gaten worden gehouden. Dit soort middelen wordt alleen aangeraden ‘bij hevig lijden’. Dit mag op oudejaarsavond zelf misschien een uitkomst lijken, het is niet aan te raden om dit de hele decembermaand in te zetten. Dan kunt u beter proberen uw dier met veilige, natuurlijke middelen te ondersteunen.

Diepgewortelde vuurwerkangst is met geen pil of poeder weg te nemen, die illusie moet ook niet worden gekoesterd. Wél kunnen angstige dieren met natuurlijke rustgevende middelen ondersteund worden en ook kunnen deze middelen worden ingezet ter ondersteuning bij de training om over de angst heen te komen. NML health heeft een stappenplan ontwikkeld dat bestaat uit drie verschillende producten. Deze kunnen worden ingezet als ‘drietrapsraket’; ze versterken elkaars werking. Voor het beste resultaat is het aan te raden om nog vóór de eerste knallen klinken te beginnen en dit te combineren met gedragsbegeleiding. Klik hier om het stappenplan te lezen

Strezz is een fytotherapeuticum dat wordt voorgeschreven bij acute- en chronische stress, zowel fysiek als emotioneel. Bij dieren die de decembermaand in een continue staat van onrust verkeren werkt Strezz bijzonder effectief. Strezz vermindert het gevoel van stress en angst. Het werkt specifiek op de HPA-as (hypothalamus-hypofyse-bijnieras) en bevordert het herstel van een overbelast zenuwstelsel en het herstel na emotioneel- en fysiek trauma. Strezz werkt ontspannend zonder het dier te versuffen.